Aftur í fréttayfirlit

Wolt ber að fastráða

09. febrúar 2026

Sendlar Wolt í Noregi vinna sigur fyrir dómi

Wolt tapar málum fyrir dómi í bæði Finnlandi og Noregi, en breytir þó ekki framferði sínu gegn starfsfólki í afhendingu. Hjólasendillinn Espen Landgraff vonast til að dómsmálið gegn Wolt marki endalok lausráðningakerfisins sem sendingafyrirtæki eins og Wolt byggir á.

Í fyrra unnu Landgraff og tveir aðrir hjólasendlar sigur í Héraðsdómi Oslóar þar sem þeir kröfðust fastráðningar hjá Wolt. Dómurinn úrskurðaði þeim samtals nærri einni milljón norskra króna í eftirágreiðslur. En Wolt neitar að una þeirri niðurstöðu og hefur áfrýjað.

Mikill munur á stöðu starfsmanna og verktaka

Málið í Noregi á rætur sínar að rekja til ársins 2024 þegar sendlarnir kröfðust þess að vera skilgreindir sem starfsfólk samkvæmt vinnulöggjöf. Sem fastir starfsmenn ættu þeir rétt á orlofi, lífeyrisgreiðslum, yfirvinnugreiðslum og veikindarétti.

Í dag eru sendlar Wolt hins vegar verktakar og bera því sjálfir ábyrgð á þessum réttindum og öllum kostnaði sem fylgir.

Með stuðningi Fellesforbundet, stærsta stéttarfélags Noregs, ákváðu Landgraff, Orlin Mitkov Ognyanov og Yechezkel Yehudah Dominitz að höfða mál gegn fyrirtækinu fyrir dómi. Landgraff segir að Wolt hafi í raun alla stjórn á störfum sendlanna en velti áhættu og kostnaði yfir á þá með því að skilgreina þá sem verktaka.

”Við vonumst til að fá loks endanlegan dóm sem staðfestir að ekki sé lengur hægt að sneiða hjá lögum og reglum vinnumarkaðarins með einu pennastriki”, segir Landgraff.

Mál sem getur haft fordæmisgildi

Kristin Alsos, rannsóknarstjóri hjá Fafo (Forskningsstiftelsen Fafo) sem stundar vinnumarkaðsrannsóknir í Noregi, segir að ef sendlarnir verði skilgreindir sem starfsmenn muni þeir njóta fullra réttinda samkvæmt vinnulöggjöfinni.

”Þetta getur orðið mikilvæg fordæmisgefandi niðurstaða í nýjum atvinnugeira og þessum nýju rekstrarformum sem hafa vaxið hratt á undanförnum árum”, segir Kristin.

Hún telur að ef sigur vinnst í Lagmannsrétti (sambærilegt dómsstig og Landsréttur) muni það fyrst og fremst hafa áhrif á þá sendla sem höfða málið, en geti einnig haft víðtækari áhrif ef dómurinn setur skýr viðmið sem önnur fyrirtæki þurfi að taka mið af.

Ekki einróma niðurstaða í héraði

Í apríl í fyrra féllu dómar í Héraðsdómi Oslóar sendlunum í vil. Þar var komist að þeirri niðurstöðu að þeir ættu að teljast fastir starfsmenn með mismunandi starfshlutföll. Dómurinn kvað einnig á um greiðslu yfirvinnu, orlofslauna og helgidagsgreiðslna, auk 25.000 norskra króna í miskabætur til hvers þeirra.

Samtals nam upphæðin nærri 900.000 norskum krónum.

Niðurstaðan var þó ekki einróma – tveir dómarar gegn einum. Wolt áfrýjaði svo dómnum og sagði hann byggja bæði á röngu sönnunarmati og rangri lagatúlkun.

Wolt leggur áherslu á sveigjanleika

Christian Kamhaug, samskiptastjóri Wolt í Noregi, segir fyrirtækið fagna því að málið verði tekið fyrir í Lagmannsrétti. Hann leggur áherslu á að meirihluti sendla vilji halda í þann sveigjanleika og sjálfstæði sem fylgi verktakasamningum.

”Wolt er áfram skuldbundið til að tryggja að sendlar geti valið sjálfir hvenær, hvar og hvernig þeir vinna – á sínum eigin forsendum – á sama tíma og við styrkjum þann stuðning og vernd sem í boði er”, segir Kamhaug.

Gæti endað fyrir Hæstarétti

Árið 2024 var skilgreining hugtaksins „starfsfólk“ styrkt í norskri vinnulöggjöf með svokallaðri líkindareglu. Hún felur í sér að ábyrgðin er lögð á verkkaupann – í þessu tilviki Wolt – að sanna að sendlar séu raunverulega sjálfstæðir verktakar en ekki starfsfólk.

Að mati Kristin hjá Fafo er ekki ólíklegt að málið endi í Hæstarétti, allt eftir því hversu skýr niðurstaða Lagmannsréttar verður.

”Þar sem um er að ræða nýtt rekstrarform og nýlegar lagabreytingar, gæti verið þörf á endanlegri niðurstöðu frá Hæstarétti”, segir hún.

Heimild: Frifagbevegelse